AND MORE...

Dutch for Children and more...

Nederlandse online-les, NTC-online, Online les via Skype, Hangouts of videobellen via messenger of WhatsApp.



+599 95105171
https://www.dutchforchildren.nl
https://www.facebook.com/dutchforchildrenandmore/
e: dutchforchildren@gmail.com

NU 

 
Verder:

Waarom Dutch for Children and more?

  • op maat gemaakte lessen
  • flexibele lestijden
  • online privéles vanuit huis
  • géén reistijden
  • lesmateriaal inbegrepen
  • een veilige eduactieve online omgeving
  • gemakkelijk en frequent contact
Lees de reviews en bekijk de  tarieven .

Kijk hier online lessen mee en meld je aan voor een gratis proefles!

 

Help, we gaan terug naar Nederland!

Help we gaan terug naar Nederland!
 
Hoe kies ik een goede school?
 
 
De school mag geen voorbereiding zijn op het leven, ze is het leven zelf.
John Dewey 1859-1952
 
 
Inleiding 
 
 
 
Keer je na een verblijf in het buitenland met je gezin terug naar Nederland? Dan is er veel om aan te denken, te regelen én te kiezen. Het kiezen van de juiste school voor je kind(eren) is echt een van die zaken, waar je wakker van kan liggen. “”Welke school, hoe, waar of wat?’’
 
 
 
Het is niet alleen van groot belang voor de verdere ontwikkeling van je kind of kinderen, maar het kan ook mede bepalen waar je gaat wonen of welk vervoer jij en je kind zult moeten gaan gebruiken. Hieronder zet ik uiteen hoe je het beste een goede basisschool, een goede middelbare school en het vervolg kunt kiezen. 
 
 
 
1. Hoe kies ik een goede basisschool?
 
 
 
Nederlands of internationaal onderwijs
 
 
 
Het kiezen van een school op afstand kan best lastig zijn. Je kan het minder gemakkelijk hebben van mond-tot-mond ervaringen, sferen en/ of roddels. Bovendien gaat er nog een pittige vraag aan vooraf als je kind een internationaal curriculum heeft gevolgd: Kies je dan voor Nederlandstalig onderwijs of kies je voor doorgaan met het internationale curriculum in de buitenlandse taal?   
 
 
 
Nederlandse ouders kiezen er vaak voor om hun kind te laten instromen in het Nederlandse onderwijs. Zij willen dat hun kind integreert in de Nederlandse gemeenschap, niet alleen op school, maar ook bij het sporten, andere hobby’s en in de buurt waar je woont. Er zijn ook ouders die twijfelen of het Nederlandse onderwijs nog wel een optie is. Hun kind is namelijk helemaal gewend geraakt aan het internationale onderwijs en de internationale cultuur.
 
 
 
Hulpvragen bij deze pittige vraag Nederlands of internationaal onderwijs
 
Gaan de kinderen definitief terug naar Nederland?
Is integratie met de Nederlandse gemeenschap het doel of blijven de kinderen onderdeel van een inter­nationale gemeenschap en/of school?
Wat is het niveau van het Nederlands?
Wordt er thuis Nederlands gesproken?
En is er Nederlandse les?
Is het moment van overstap gunstig of ongunstig (groep 7/8 basisschool)? En hoe zwaar weeg ik dit mee?
Is het geplande vervolg in het Nederlands of Engels?
Sluit het voortgezet onderwijs aan op het Nederlandse examensysteem en/of IB?
Heeft mijn kind een onderwijsachterstand?
Heeft mijn kind een leerprobleem?
Volgt mijn kind nu privéonderwijs in kleine klassen?
Zijn er familieomstandigheden of andere redenen om voor een beschermde omgeving te kiezen? Wat kan ik financieel betalen?
 
 
Wat te doen met de meertaligheid als internationaal onderwijs niet je keuze is
 
Kinderen die uit het buitenland terugkomen spreken meerdere talen en als ouder wil je die meestal graag behouden. Hoe pak je het aan? En kan een basisschool hierbij van dienst zijn? Dit is uiteraard afhankelijk van welk programma ze aanbieden. IB gerichte progamma's voorzien hierin. Andere gewone scholen geven vaak wel Engels, maar meestal van een ander niveau en kwaliteit die de kinderen in het buitenland gewend zijn. Hier kun je meer informatie lezen over basisscholen die in 2012 gestart zijn met tweetalige programma's. 
 
 
 
Andere mogelijkheden zijn, waarbij meerdere opties te combineren zijn:
 
- iedere ouder spreekt zijn eigen moedertaal met je kind(eren), als jullie beiden andere moedertaal hebben
 
- een oppas, au-pair of hulp in de gewenste taal aannemen
 
- films in de gewenste taal (blijven) kijken
 
- lezen in de gewenste taal
 
- online spellen spelen in de gewenste taal
 
- je kind(eren) (online) les laten volgen in de gewenste taal
 
- je voortgezet onderwijs selecteren op meertaligheid
 
 
 
Bij meertaligheid is het onderhouden en de regelmaat van belang.
 
 
 
Verschillende onderwijssystemen
 
 
Als je kiest voor een Nederlandse basisschool heb je bovendien keuze uit verschillende onderwijssystemen. Deze zijn belangrijk om goed onder de loep te nemen, om te kunnen aansluiten bij wat het beste bij jouw kind past. Sommige onderwijssystemen sluiten bijvoorbeeld beter aan bij internationale programma’s dan anderen. Basisscholen in Nederland onderscheiden zich door het type onderwijsmethode dat zij hanteren, maar ook door de geloofs- en/of levensovertuiging waar zij zich op baseren. Verder kent Nederland nog het Speciaal onderwijs en de Brede School.
 
 
 
Verschillende onderwijsmethoden:
 
Jenaplan
Vrijescholen
Freinet
Ontwikkelingsgericht Onderwijs
Dalton
Montessori
Verschillende levensbeschouwingen:
 
Openbaar onderwijs
Confessioneel bijzonder onderwijs
Algemeen bijzonder onderwijs
Speciaal onderwijs: Sommige kinderen kunnen niet naar een gewone basisschool, omdat ze extra aandacht of zorg nodig hebben. Ze kunnen moeilijk leren, hebben een handicap of gedragsproblemen. Voor hen zijn er scholen voor speciaal onderwijs.
 
 
 
Brede Scholen combineren onderwijs met opvang, zorg, welzijn, sport en cultuur. Hierdoor krijgen kinderen meer kansen om hun talenten te ontwikkelen. De activiteiten die een brede school aanbiedt zijn bijvoorbeeld extra taallessen en opvoedingsondersteuning op school.
 
 
 
Het lastige blijft dat iedere school op een geheel eigen wijze invulling kan geven aan deze verschillende methoden of beschouwingen. Hoe kun je dan toch goed op afstand kiezen?
 
 
 
We zijn vrij tot op het moment dat we kiezen, van dan af controleert de keuze de kiezer.
Aleister Crowly 1875-1947
 
 
 
Enkele tips om op afstand een school te kiezen
 
 
 
1. Praat met de school.
Maak een telefonische of videoafspraak met tenminste  een van de volgende mensen: een zorgcoördinator/intern begeleider, het unit-hoofd van de unit waar je kind zou komen, een leerkracht en/of de persoon die nieuwe leerlingen rondleidt en aanneemt. Stel ze kritische vragen waardoor je echt meer komt te weten over de school. 
 
 
Bijvoorbeeld:
 
als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: op welke wijze geven jullie invulling aan jullie onderwijsmethode en hoe bevalt dit?
als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: wanneer heeft de laatste verandering in dit systeem plaatsgevonden en welke was dat (en waarom)?
welke lesmethoden/boeken gebruiken jullie (en eventueel welke uitgave) en waarom deze?
zijn er verschillende ruimten voor sport, creativiteit en muziek? Welk materiaal gebruiken jullie?
welke ICT-middelen heeft school en (belangrijker nog) hoe zetten ze deze in?
hoe was uw laatste beoordeling door de inspectie? Wat vindt u het belangrijkste punt uit dit rapport?
wat voor soort leerling voelt zich thuis op uw school?
zou u deze school aan uw nicht, neef aanbevelen en waarom wel/niet?
 
 
Uiteraard hoef je niet exact deze vragen te stellen, maar het zijn voorbeelden over hoe je net wat andere informatie kunt krijgen dan de standaardinformatie van websites en open dagen. Bovendien ben je vaak niet in de gelegenheid om zaken live te ervaren en moet je het hebben van dit soort gesprekken. Wees creatief en bereid het gesprek goed voor alsof je een interview afneemt. Neem geen genoegen met korte antwoorden als dat je nieuwsgierigheid niet bevredigd. Vraag door waar nodig.
 
 
 
2. Zorg voor informatie uit een ‘roddelcircuit’
Het mooiste is als je de scholen zelf kunt ‘besnuffelen’ en ‘aanvoelen’, maar als je niet in de gelegenheid bent kun je op zoek gaan naar mensen die dat wel zijn: 
 
Familieleden of vrienden willen misschien best een keer voor jou gaan kijken, op het schoolplein de gesprekken aanhoren en/of ouders bevragen die kinderen op de scholen hebben.
Mensen in de vele Facebookgroepen waar je lid van kunt worden. Enkele zoektermen op Facebook zijn: Durf te vragen @stads- of regionaam; Expats in @stadsnaam; Live in @stadsnaam, etc. 
Als je de school spreekt, kun je vragen wie je e.v. van de ouder mag benaderen met oudervragen. Misschien een ouderraad of andere ‘spokesman/woman’ van school.
 
 
Heb je vragen of wil je over een onderwerp specifiek meer weten, laat het me weten. Advies van Dutch for Children and more… is altijd persoonlijk. Uitgaand van jullie vragen en wensen, kennis van het leren van jullie kind en gericht op de op jullie kind aansluitende mogelijkheden in Nederland in de regio waar jullie (willen) gaan wonen.
 
 
 
Bruikbare websites
 
 
 
Informatie op de website van Dutch for Children and more… https://www.dutchforchildren.nl/information/education-in-the-netherlands/
De website van de Inspectie van het Ministerie van Onderwijs met o.a. inspectierapporten van scholen overzicht van excellente scholen: www.onderwijsinspectie.nl
De website 1000scholen. Vind en vergelijk alle scholen in Nederland: https://10000scholen.nl
De website Scholenkeuze. Veel informatie over soorten onderwijs, scholen, meningen van ouders etc. op https://www.scholenkeuze.nl/basisonderwijs/ 
 
 
2. Hoe kies ik een goede middelbare school?
 
 
Keer je na een verblijf in het buitenland met je gezin terug naar Nederland? En heb je kinderen die naar de middelbare school gaan? Dan is deze informatie zeer behulpzaam bij jullie keuze van de voor haar of hem juiste school.
 
 
 
Nederlands of internationaal onderwijs
 
 
 
Kies je voor Nederlandstalig onderwijs of kies je voor doorgaan met het internationale curriculum in de buitenlandse taal?
 
 
 
Nederlandse ouders die kiezen om hun kind te laten instromen in het Nederlandse onderwijs, willen dat hun kind integreert in de Nederlandse gemeenschap. Niet alleen op school, maar ook bij het sporten, andere hobby’s en in de buurt waar je woont.
 
 
 
Ouders die twijfelen of het Nederlandse onderwijs nog wel een optie is, denken dat hun kind beter af is met een internationale keuze omdat hij helemaal gewend geraakt is aan het internationale onderwijs en de internationale cultuur en hier ook langer deel vanuit maakt dan van het Nederlandse onderwijs. 
 
 
 
Hulpvragen bij deze keuze tussen Nederlands en internationaal onderwijs:
 
Gaan de kinderen definitief terug naar Nederland?
Is integratie met de Nederlandse gemeenschap het doel of blijven de kinderen onderdeel van een inter­nationale gemeenschap en/of school?
Wat is het niveau van het Nederlands? Wordt er thuis Nederlands gesproken? En is er Nederlandse les?
Is het moment van overstap gunstig of ongunstig? En hoe zwaar weeg ik dit mee?
Is het e.v. geplande vervolg of studie in het Nederlands of Engels?
Sluit het voortgezet onderwijs aan op het Nederlandse examensysteem en/of IB?
Heeft mijn kind een onderwijsachterstand?
Heeft mijn kind een leerprobleem?
Volgt mijn kind nu privéonderwijs in kleine klassen?
Zijn er familieomstandigheden of andere redenen om voor een beschermde omgeving te kiezen?
Wat kan ik financieel betalen?
 
 
Verschillende mogelijkheden in Nederland voor middelbaar onderwijs
 
Nederlandse middelbare scholen (door de overheid bekostigd)
Nederlandse particuliere middelbare scholen
Internationale privéscholen (meestal met een IB programma)
Internationaal georiënteerde scholen (hybride bekostigd door overheid en ouderbijdrage met meestal een IB programma)
Verschillende onderwijssystemen
Als je kiest voor een Nederlandse middelbare school heb je bovendien keuze uit verschillende onderwijssystemen. Deze zijn belangrijk om goed onder de loep te nemen, om te kunnen aansluiten bij wat het beste bij jouw kind past. Sommige onderwijssystemen sluiten bijvoorbeeld beter aan bij internationale programma’s dan anderen.
 
 
 
Scholen in Nederland onderscheiden zich door het type onderwijsmethode dat zij hanteren, maar ook door de geloofs- en/of levensovertuiging waar zij zich op baseren.
 
 
 
Binnen het voortgezet onderwijs zijn er drie soorten scholen:
 
Voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo) inclusief praktijkonderwijs;
Hoger algemeen voortgezet onderwijs (havo);
Voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (vwo).
Openbare scholen werken niet vanuit een bepaalde godsdienst of levensovertuiging. Iedereen kan op deze school terecht. Op een openbare school kan wel godsdienstonderwijs of levensbeschouwelijk onderwijs worden gevolgd.
 
 
 
Bijzondere scholen gaan uit van een bepaalde levensovertuiging, zoals rooms-katholieke, protestants-christelijke en islamitische scholen. Voor lichamelijk gehandicapte, slechthorende, slechtziende of langdurig zieke leerlingen is er speciaal onderwijs. Daarnaast zijn er speciale scholen voor jongeren die aan topsport doen.
 
 
 
Verschillende onderwijsmethoden die het basisonderwijs kent, bestaan minder in het vo. De meest voorkomende zijn het Dalton- en het Montessori-onderwijs.
 
 
 
NB: Laat het schoolklimaat zwaar meewegen in je keuze! Er breekt straks een turbulente periode aan met de verhuizing en dan ook nog de beginnende of al ontwikkelde puberteit. Onderschat deze fase niet. 
 
 
 
Maar hoe kom je erachter, nota bene op afstand, wat in dit opzicht de ideale school is voor je zoon of dochter? Hoe kun je goed op afstand kiezen?
 
 
 
Enkele tips om een goede middelbare school te kunnen kiezen op afstand
 
 
 
1. Praten
 
Ga als het kan zelf naar een open dag en praat met de leraren. Zo niet een goede vertegenwoordiger van jullie gezin. Hoe betrokken en enthousiast zijn de leerkrachten? Probeer erachter te komen wat ze niet willen laten zien op de open dag. Ga ook in gesprek met leerlingen, meestal zijn ze eerlijk genoeg om te vertellen wat zij de plus- en minpunten van hun school vinden. Je kunt ook contact zoeken met ouders die al een kind hebben op de school van je voorkeur. Van hun ervaringen steek je vaak meer op dan van een mooie folder.
Check de website van de school: wat zijn de toelatingseisen, hoe ziet de schoolorganisatie eruit, in hoeverre kan de school indien nodig extra begeleiding bieden voor specifieke leerproblemen en met welke onderwijsmethode wordt er gewerkt?
Check het aanbod van school. Past het totale lesaanbod van een school bij de belangstelling van je kind?
Check extra’s van tevoren. Bijna elke school heeft iets extra’s, zoals bèta-klassen, tweetalig onderwijs, vwo met Latijn, of ’exotische’ keuzevakken als Chinees en filosofie. Ook kunnen er culturele of sportieve extra’s zijn.
Praat met de school. Maak een telefonische of videoafspraak met tenminste  een van de volgende mensen: een zorgcoördinator/intern begeleider, het unit-hoofd van de unit waar je kind zou komen, een leerkracht en/of de persoon die nieuwe leerlingen rondleidt en aanneemt. 
2. Stel kritische vragen waardoor je echt meer komt te weten over de school. Bijvoorbeeld:
 
als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: op welke wijze geven jullie invulling aan deze onderwijsmethode en hoe bevalt dit?
als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: wanneer heeft de laatste verandering in dit systeem plaatsgevonden en welke was dat (en waarom)?
welke lesmethoden/boeken gebruiken jullie (en eventueel welke uitgave) en waarom deze?
zijn er ruimten voor sport, creativiteit en muziek? Welk materiaal gebruiken jullie?
welke ICT-middelen heeft school en (belangrijker nog) hoe zetten ze deze in?
hoe was uw laatste beoordeling door de inspectie? Wat vindt u het belangrijkste punt uit dit rapport?
wat voor soort leerling voelt zich thuis op uw school?
zou u deze school aan uw nicht, neef aanbevelen en waarom wel/niet?
hoe zou u de sfeer op school omschrijven met een kleur?
 
 
Uiteraard zijn dit slechts voorbeelden over hoe je net wat andere informatie kunt krijgen dan de standaardinformatie van websites en open dagen. Bovendien ben je vaak niet in de gelegenheid om zaken live te ervaren en moet je het hebben van dit soort gesprekken. Wees creatief en bereid het gesprek goed voor alsof je een interview afneemt. Neem geen genoegen met korte antwoorden als dat je nieuwsgierigheid niet bevredigd. Vraag door waar nodig.
 
 
 
Vooral kritiek moet je kritisch behandelen.
 
Gaston Burssens 1896-1965
 
3. Zorg voor informatie rond school
 
 
 
Het mooiste is als je de scholen zelf kunt bekijken en ‘aanvoelen’, maar als je niet in de gelegenheid bent kun je op zoek gaan naar mensen die dat wel zijn:
 
Familieleden of vrienden willen misschien best een keer voor jou gaan kijken, rond en in school de gesprekken aanhoren en/of ouders bevragen die kinderen op de scholen hebben. 
Mensen in de vele Facebookgroepen waar je lid van kunt worden. Enkele zoektermen op Facebook zijn: expats in-de naam van de stad of regio-, live in -de naam van de stad of regio-, durftevragen.
Als je de school spreekt, kun je vragen wie je e.v. van de ouder mag benaderen met oudervragen. Misschien een ouderraad of andere ‘spokesman/woman’ van school.
Check (Social) media over deze school.
Check de sfeer. Zelf of via anderen. Hoe is de sfeer? Dit is bepalend voor of je kind zich uiteindelijk wel of niet op zijn gemak voelt.
 
 
Heb je vragen of wil je over één bepaald onderwerp specifiek meer weten, laat het me weten. Advies van Dutch for Children and more… is altijd persoonlijk. Uitgaand van jullie vragen en wensen, kennis van het leren van jullie kind en gericht op de op jullie kind aansluitende mogelijkheden in Nederland in de regio waar jullie (willen) gaan wonen.
 
 
 
 
 
Bruikbare websites
 
 
 
Meer informatie op de website van Dutch for Children and more… 
De vo gids: https://www.devogids.nl  Met name het stappenplan is een aanrader: https://www.devogids.nl/stappenplan-vo-gids/
De website van de Inspectie van het Ministerie van Onderwijs met o.a. inspectierapporten van scholen, overzicht van excellente scholen: https://www.onderwijsinspectie.nl
De website 1000scholen. Vind en vergelijk alle scholen in Nederland: https://10000scholen.nl
De website van de Inspectie van het Ministerie van Onderwijs met o.a. inspectierapporten van scholen, overzicht van excellente scholen.
De website Scholenkeuze. Veel informatie over soorten onderwijs, scholen, meningen van ouders etc. op https://www.scholenkeuze.nl/
 
 
 
 
3. Hoe maakt mijn kind de juiste keuze? 
 
 
 
Keer je na een verblijf in het buitenland met je gezin terug naar Nederland? En heb je kinderen die op een lastig keerpunt en/of voor een belangrijke keuze staan? 
 
 
 
De eerste twee hoofdstukken gingen over het kiezen van een goede basis- en middelbare school. Deze blog is een aanvulling hierop en gaat over het teruggaan op het moment dat je kind net naar de middelbare school gaat, of voor een profielkeuze of studiekeuze staat. Dit kunnen extra lastige momenten zijn bovenop de gewone terugkeerstress.
 
 
 
Met dank aan mede auteur Jacqueline Naaborg van Papallona Coaching geeft dit hoofdstuk informatie over deze keuzes en wat hier allemaal bij komt kijken. Zij geeft inzicht vanuit haar professie waar je allemaal aan kunt denken om je kind zo goed mogelijk te begeleiden bij deze keuze(n).
 
 
 
Keuze eind groep 8 van de basisschool
 
 
 
In groep 8 van de basisschool krijgen kinderen advies over de middelbare school. Aan het einde van deze groep wordt duidelijk in welk niveau je kind kan doorstromen: vmbo (voorheen mavo), havo of vwo.
 
 
Het vmbo staat voor voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs en duurt 4 jaar. Leerlingen worden voorbereid op een mbo-opleiding. Soms is het mogelijk om na het vmbo door te stromen naar de havo. 
 
 
De havo staat voor hoger algemeen voortgezet onderwijs en duurt 5 jaar. Met een havodiploma kan je kind kiezen voor een opleiding in het hoger beroepsonderwijs (hbo). Ook kan hij eerst nog doorstromen naar het vwo (+ 2 jaar).
 
 
Het vwo duurt 6 jaar is het voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (wo) en maakt het mogelijk om te studeren aan een universiteit.
 
 
 
Het is belangrijk dat je kind instroomt in het juiste niveau. Een kind dat op de tenen moet lopen of niet voldoende wordt uitgedaagd, kan niet zichzelf zijn en zal zich op zijn minst onprettig voelen.
 
 
 
Nu kun je uiteraard nog van niveau wisselen als blijkt dat het niet de goede keuze was. Maar in dit geval is het prettiger om in éénmaal de goede keuze te maken, omdat er op andere vlakken zoals woonplek, land, vrienden etc. al veel is veranderd en gewisseld.
 
 
 
De vo-gids heeft een handig stappenplan waarin je kind aan de hand van een aantal vragen uit rubrieken op weg wordt genomen in het keuzeproces:
 
stap 1 Wat zijn jouw sterke punten?
 
stap 2 Welke school past bij jou?
 
stap 3 Hoe leer je het beste?
 
stap 4 Wat voor extra’s bieden scholen je?
 
stap 5 Ben je klaar voor de brugkas?
 
stap 6 Erop af!
 
 
 
 
 
Keuze leerweg of profielkeuze
 
 
Eenmaal op de middelbare school, moeten leerlingen op een gegeven moment een leerweg of profielkeuze maken. Vmbo-leerlingen kiezen aan het eind van de tweede klas een leerweg. Havo- en vwo-leerlingen maken in de derde klas een profielkeuze. De periode voor deze keuze wordt onderbouw genoemd. In de onderbouw zijn er verplichte vakken. Als de leerlingen gekozen hebben, zitten ze in de bovenbouw. Ook in de bovenbouw krijgen de leerlingen nog enkele verplichte vakken, naast hun gekozen leerweg/ profiel. Dit zijn Nederlands, Engels en Maatschappijleer.
 
 
 
Keuze leerweg vmbo
 
 
 
Op het vmbo kunnen leerlingen kiezen voor vier leerwegen:
 
de theoretische leerweg (met name algemeen vormende vakken)
de gemengde leerweg (mix van theoretisch en beroepsgericht)
kaderberoepsgerichte leerweg en
de basisberoepsgerichte leerweg.
 
Dit zijn routes die een bepaald niveau en een bepaald programma bieden: van heel praktisch tot vooral theoretisch. Aan het einde van het tweede leerjaar maken leerlingen een keuze voor een leerweg. Soms kan die keuze, bijvoorbeeld tussen twee leerwegen, nog tot vlak voor het examen uitgesteld worden.
 
 
 
Basisberoepsgerichte leerweg (vmbo basis)
 
 
De basisberoepsgerichte leerweg (vmbo basis of vmbo BB) bereidt leerlingen voor op de basisberoepsopleidingen (niveau 2) van het mbo. Binnen de basisberoepsgerichte leerweg kennen we het leerwerktraject. Dit is een aangepaste leerwijze met veel ruimte voor stage of werk. Met het leerwerktraject kunnen leerlingen een mbo-opleiding op niveau 2 volgen, zolang deze in het verlengde ligt van de vmbo-leerweg. Is dat niet het geval, dan kan het mbo extra eisen stellen voor de toelating.
 
 
 
Kaderberoepsgerichte leerweg (vmbo kader)
 
 
De kaderberoepsgerichte leerweg (vmbo kader of vmbo KB) richt zich op de praktijk. Deze leerweg bereidt leerlingen voor op de vak- en middenkaderopleidingen niveau 3 en 4 van het mbo.
 
 
 
Gemengde leerweg (vmbo GL)
 
 
De gemengde leerweg (vmbo-gl of vmbo GL) ligt qua niveau dicht bij de theoretische leerweg. Deze leerweg bereidt leerlingen voor op de vak- en middenkaderopleidingen op niveau 3 of 4 van het mbo. Met een diploma van de gemengde leerweg kunnen leerlingen ook naar het havo.
 
 
 
Theoretische leerweg (vmbo TL)
 
 
 
De theoretische leerweg (vmbo-tl of vmbo TL) is het beste te vergelijken met de oude mavo. Met een diploma van de theoretische leerweg kunnen leerlingen op het mbo vakopleidingen op niveau 3 volgen of middenkaderopleidingen op niveau 4. Een diploma van de theoretische leerweg geeft ook toegang tot de havo. vmbo TL kent vier profielen met een vakkenpakket dat voor een groot deel vaststaat.
 
 
 
Veel scholen bieden varianten op de TL en GL, zoals de GL+ of TL+. Daarmee wordt vaak de TL met een beroepsgericht vak bedoeld. Of de GL met een extra AVO-vak. Vlak voor of na het examen wordt bepaald of de leerling een diploma GL of TL krijgt.
 
 
 
Keuze leerweg havo en vwo
 
 
Voor havo en vwo zijn er 4 profielen waaruit gekozen kan worden: 
 
Economie & Maatschappij: wiskunde A, economie, geschiedenis
Cultuur & Maatschappij: geschiedenis, moderne vreemde taal (havo), wiskunde C (vwo)
Natuur & Techniek: wiskunde B, natuurkunde, scheikunde
Natuur & Gezondheid: wiskunde A, biologie, scheikunde
 
 
Economie & Maatschappij. Economie en Maatschappij is net als Cultuur en Maatschappij een breed profiel. Waar over het algemeen bij C&M meer nadruk ligt op cultuur en talen is hier meer aandacht voor economische vakken.
 
 
 
Cultuur & Maatschappij. Dit brede profiel is gericht op talen, culturen, communicatie, muziek, kunst en maatschappelijke onderwerpen als rechten, politiek, onderwijs, filosofie, geschiedenis of hulpverlening.
 
 
 
Natuur & Techniek. Het profiel Natuur en Techniek heeft de meeste exacte vakken. Dit profiel bereidt niet alleen voor op een technische richting, je kunt ook opleidingen doen op het gebied van bijvoorbeeld natuur-, aard- en milieuwetenschappen, informatica, gezondheidszorg of technische communicatie.
 
 
 
Natuur & Gezondheid. Natuur en Gezondheid is gericht op medische en biologische richtingen. Je kunt met dit profiel ook de meer technische en natuurwetenschappelijke kant op door bepaalde vakken (wiskunde B en/of natuurkunde) te kiezen.
 
 
 
Het gekozen profiel vormt de basis van je latere vervolgstudie. Een belangrijke keuze om te maken, maar dat kan ook best lastig zijn. Gelukkig kennen de profielen wel meerdere mogelijkheden. Op internet kun je per profielkeuze uitleg vinden en kijken of dat bij jouw kind past.
 
 
 
 
 
Studiekeuze: mbo, hbo of wo
 
 
Je zoon of dochter heeft de middelbare school in het buitenland succesvol afgerond en staat voor de keuze om verder te studeren. In het buitenland is het schoolsysteem anders dan in Nederland. Het schoolsysteem van Nederland is uniek en moeilijk te vergelijken met de schoolsystemen in het buitenland. Dit is zeker het geval op de middelbare school, waar je te maken hebt met niveaus, profielen en verschillende eindexamens. Het is dus belangrijk dat de ouders van het kind en uiteraard het kind zelf goed ingelicht zijn welk niveau jouw kind in het buitenland heeft gedaan en waar hij naar kan doorstromen.
 
 
 
Het vergelijken van opleidingsniveaus tussen landen is zoals de media het noemt 'een verraderlijk moerras'. Om allen hier het Amerikaanse onderwijssysteem eruit te lichten omdat deze enorm verschilt van het Nederlandse, zowel qua indeling als vanwege de benamingen. Zelfs het woord university staat niet gelijk aan wat wij universiteit noemen.
 
 
 
Er wordt, op het hoogste onderwijsniveau in de VS, een onderscheid gemaakt tussen universities en colleges. Beide varianten kunnen vergelijkbaar zijn met de Nederlandse universiteit, met het verschil dat je op een college doorgaans maximaal een bachelordiploma kunt halen, en geen master. Maar let wel: dit geldt niet overal.
 
 
 
Er zijn talloze soorten colleges: privaat, door de staat gefinancierd of lokaal. Onderling allemaal verschillend qua invulling en opzet.
 
 
 
En dan zijn er nog onderwijsinstituten als community college of junior college, die beroepsgerichte technische opleidingen aanbieden. Op de meeste daarvan kan je alleen een associate degree, een opleiding van twee jaar en een niveau onder de bachelor degree. Met sommige associate degrees kun je doorstromen naar een bachelor, bij andere niet. Maar ook hier zijn uitzonderingen: zo bestaan er ook community colleges die volledige bachelorprogramma’s aanbieden. En er zijn ook instituten die zichzelf university noemen, maar die geen hogere opleiding dan een tweejarige associate degree hebben.
 
 
 
Over de kwaliteit van de diploma’s zegt dit alles helaas niets. Een indeling als hbo en wo is er niet. Op de beste colleges is het niveau bijvoorbeeld hoger dan op de slechtst aangeschreven universities. Aan de andere kant is een bachelor aan een gemiddeld college weer op geen enkel punt gelijk te scharen aan een bachelor van een prestigieuze universiteit als Harvard.
 
 
 
Samengevat zijn er zijn ongeveer 4.000 onderwijsinstellingen in de VS die enorm van elkaar kunnen verschillen in kwaliteit en niveau. Dat zegt ook het onderwijsinstituut Nuffic, dat vergelijkend onderzoek doet naar de waardering van internationale diploma’s. Je kunt voor een diplomawaardering ook terecht bij ditzelfde instituut. 
 
 
 
Over de verschillende internationale, lokale en Nederlandse schoolsystemen is geringe informatie te vinden. ook hier vind je vaak verslagen over de verschillen in niveaus en prestaties. Lees voor meer informatie ook eens op de website van Wijleren.
 
 
 
Afhankelijk van het niveau (vmbo, havo, vwo) kan gekozen worden voor het middelbaar beroepsonderwijs (mbo), hoger beroepsonderwijs (hbo) of wetenschappelijk onderwijs (wo). 
 
 
 
Hoe maak je de juiste keuze na de middelbare school?
 
 
 
Zelfkennis is een belangrijk uitgangspunt en het begin van persoonlijk succes. Als je kind zichzelf goed kent, weet hij beter wat hij wil en kan. Dan maak je gemakkelijker een passende profielkeuze of vervolgstudiekeuze. Je kunt met elkaar in gesprek gaan over gedragseigenschappen, leukste en saaiste vakken op school en het waarom? Sommige kinderen praten al op jonge leeftijd over wat ze later willen worden. Vragen die je kunt stellen zijn:
 
Hoe was dat bij jou en hoe liggen die interesses nu?
Welke studies en beroepen lijken leuk en interessant en waarom?
Wat koos je kind vroeger? 
Terug naar Nederland.
 
Kun je de bomen door het bos nog zien?
 
 
 
Als je teruggaat naar Nederland op het moment dat je zoon of dochter gaat studeren, dan is een tijdige aanpak gewenst. Vanuit het buitenland vraagt dit soms om een creatievere aanpak aangezien je minder gemakkelijk de open dagen kunt bezoeken. Een studie kiezen, is een keuzeproces waar je goed en voldoende de tijd voor moet nemen. De basis voor de toekomst wordt immers gelegd.
 
 
 
Bovenstaande vragen kunnen weer de revue passeren. Daarnaast gaat je kind zich verdiepen in de vervolgopleidingen. Er zijn zoveel soorten opleidingen op mbo, hbo en universitair niveau, dat je wellicht door de bomen het bos niet meer ziet. Dat maakt dat deze keuze nog lastiger is dan een profielkeuze.
 
 
 
Een passende studiekeuze scheelt in de toekomst tijd, energie én geld. Om inzicht in de opleidingen te krijgen, kun je uiteraard het internet afstruinen en de websites van de verschillende scholen of universiteiten bekijken. Een goed beeld van opleidingen en beroepen kun je krijgen op de website van Carierretijger en een onafhankelijke partij die de kwaliteit van de opleidingen beoordeelt en vergelijkt is de keuzegids. Hier kun je een abonnement op nemen en kost maximaal 27 euro per gids. Je kunt kiezen uit de gidsen voor het mbo, hbo, wo en masters.
 
 
 
Inschrijving voor opleidingen
 
 
 
Het beste moment om je te verdiepen in de opleidingen is vanaf het einde van de 4e klas of begin 5e klas van de middelbare school. Er zijn opleidingen waarvoor je moet worden ingeloot en daarvoor moet je al half januari ingeschreven zijn. Voor de overige opleidingen is de deadline 1 mei. Open dagen zijn er tijdens verschillende perioden in het jaar. Dit begint al in november. Het is fijn om hier gericht naar toe te gaan, zeker als je vanuit het buitenland komt. Je bent dan meestal niet voor een onbeperkte tijd in de gelegenheid scholen te bezoeken.
 
 
 
Scholieren hebben over het algemeen geen goed beeld over de studiemogelijkheden, ook niet als ze in Nederland de middelbare school hebben afgerond. Dit kan dus helemaal lastig zijn als je elders woont.
 
 
 
Studiekeuzebegeleiding
 
 
De studiekeuzebegeleiding verschilt enorm per middelbare school. Mijn advies is om bij de huidige middelbare school van je kind te informeren, wat zij ondernemen om je kind te helpen oriënteren op de verschillende opleidingen. Hiernaast kun je uiteraard ook zelf op onderzoek uitgaan en/ of een studiekeuzebegeleider of -adviseur inschakelen. 
 
 
 
Het voordeel van een derde persoon inschakelen is dat er dan iemand met een frisse, brede en onbevooroordeelde blik meekijkt. Er zijn begeleiders die gebruik maken van één of meerdere assessments. Dit kan helpen bij het vinden van een passende opleiding en het beroep dat daarmee mogelijk is. 
 
 
 
Let erop dat een goed assessment een gevalideerd en geregistreerd instrument is. Gevalideerd wil zeggen dat de uitkomst laat zien wie je bent en niet wie je wilt zijn (het is dus zichtbaar als er sociaal wenselijk is geantwoord).  Er worden allerlei gratis studiekeuzetesten en beroepskeuzetesten aangeboden op internet. Dit kan een eerste indruk geven, maar de uitkomst is vrij algemeen en er wordt geen link gemaakt met de eigenschappen van de persoon.
 
 
 
De Student Profiel Analyse
 
 
 
Een voorbeeld van een assessment-tool dat je kunt inzetten is de online vragenlijst voor de Student Profiel Analyse (SPA) en is gebaseerd op de DISC (staat voor: dominantie, invloed, stabiliteit en conformiteit). Dit gaat over de verschillende gedragsstijlen van mensen. Met deze SPA, een persoonlijke gedragsanalyse krijgt je kind onder andere inzicht in zijn talenten, eigenschappen, motivatoren en passende taken of werkgebieden. 
 
 
 
Het mooie van dit instrument is dat de link wordt gelegd met alle opleidingen in Nederland op mbo, hbo en wo niveau. Dus je krijgt met één druk op de knop een overzicht van de opleidingen die passen bij het persoonlijke profiel van je kind. Dat een studie past, wil niet zeggen dat hij dit ook ambieert. Dat wordt ook meegenomen in de gesprekken en de bedoeling is dat er een top 3 wordt gemaakt waaruit de student in spe uiteindelijk kan kiezen. 
 
 
 
Het is erg belangrijk dat er na een dergelijk onderzoek één of meerdere gesprekken plaatsvinden. Uitleg en toelichting op de uitkomsten is van belang zodat de informatie op een juiste manier wordt geïnterpreteerd en onduidelijkheden kunnen worden weggenomen.
 
 
 
Ook bij het maken van een keuze in middelbaar of hoger onderwijs geldt dat het gevoel bij een school belangrijk is. Dus als het even kan, adviseer ik je om samen met je kind de scholen te bezoeken en hem zich te laten inleven in het feit hoe het zou zijn om op die school de komende jaren rond te lopen.
 
 
 
Heb je vragen over de SPA en de studiekeuzebegeleiding neem dan contact op met coach Jacqueline Naaborg van Papallona Coaching & Advies. Heb je andere vragen of wil je over een ander onderwerp specifiek meer weten, laat het me weten. Advies van Dutch for Children and more… is altijd persoonlijk. Uitgaand van jullie vragen en wensen, kennis van het leren van jullie kind en gericht op de op jullie kind aansluitende mogelijkheden in Nederland in de regio waar jullie (willen) gaan wonen.
 
 
 
Het geheim van creativiteit is weten hoe je bronnen te verbergen.
Albert Einstein 1879-1955
 
 
 
Bruikbare websites
 
 
 
De website van Nuffic en hun diplomaoverzicht: https://www.nuffic.nl/
Informatie over verschillende systemen en prestaties reguliere scholen en internationale scholen
De VO gids: https://www.devogids.nl/stappenplan-vo-gids/
De keuzegids: https://www.devogids.nl/
De website van Carrière tijger.nl: https://www.carrieretijger.nl/
Papallona Coaching & Advies: https://www.papallonacoaching.nl/
De website van Wij leren: https://wij-leren.nl/

OVER SCHOOLKEUZEN OP AFSTAND

Hoe kies ik een goede school?

De school mag geen voorbereiding zijn op het leven, ze is het leven zelf.
John Dewey 1859-1952
 
 
Inleiding 
 
Keer je na een verblijf in het buitenland met je gezin terug naar Nederland? Dan is er veel om aan te denken, te regelen én te kiezen. Het kiezen van de juiste school voor je kind(eren) is echt een van die zaken, waar je wakker van kan liggen. “”Welke school, hoe, waar of wat?’’
 
Het is niet alleen van groot belang voor de verdere ontwikkeling van je kind of kinderen, maar het kan ook mede bepalen waar je gaat wonen of welk vervoer jij en je kind zult moeten gaan gebruiken. Hieronder zet ik uiteen hoe je het beste een goede basisschool, een goede middelbare school en het vervolg kunt kiezen.
 

1. Hoe kies ik een goede basisschool?

 
Nederlands of internationaal onderwijs
 
Het kiezen van een school op afstand kan best lastig zijn. Je kan het minder gemakkelijk hebben van mond-tot-mond ervaringen, sferen en/ of roddels. Bovendien gaat er nog een pittige vraag aan vooraf als je kind een internationaal curriculum heeft gevolgd: Kies je dan voor Nederlandstalig onderwijs of kies je voor doorgaan met het internationale curriculum in de buitenlandse taal?   
 
Nederlandse ouders kiezen er vaak voor om hun kind te laten instromen in het Nederlandse onderwijs. Zij willen dat hun kind integreert in de Nederlandse gemeenschap, niet alleen op school, maar ook bij het sporten, andere hobby’s en in de buurt waar je woont. Er zijn ook ouders die twijfelen of het Nederlandse onderwijs nog wel een optie is. Hun kind is namelijk helemaal gewend geraakt aan het internationale onderwijs en de internationale cultuur.
 
Hulpvragen bij deze pittige vraag Nederlands of internationaal onderwijs
  • Gaan de kinderen definitief terug naar Nederland?
  • Is integratie met de Nederlandse gemeenschap het doel of blijven de kinderen onderdeel van een inter­nationale gemeenschap en/of school?
  • Wat is het niveau van het Nederlands?
  • Wordt er thuis Nederlands gesproken?
  • En is er Nederlandse les?
  • Is het moment van overstap gunstig of ongunstig (groep 7/8 basisschool)? En hoe zwaar weeg ik dit mee
  • Is het geplande vervolg in het Nederlands of Engels?
  • Sluit het voortgezet onderwijs aan op het Nederlandse examensysteem en/of IB?
  • Heeft mijn kind een onderwijsachterstand?
  • Heeft mijn kind een leerprobleem?
  • Volgt mijn kind nu privéonderwijs in kleine klassen?
  • Zijn er familieomstandigheden of andere redenen om voor een beschermde omgeving te kiezen? Wat kan ik financieel betalen?
Wat te doen met de meertaligheid als internationaal onderwijs niet je keuze is?
 
Kinderen die uit het buitenland terugkomen spreken meerdere talen en als ouder wil je die meestal graag behouden. Hoe pak je het aan? En kan een basisschool hierbij van dienst zijn? Dit is uiteraard afhankelijk van welk programma ze aanbieden. IB gerichte progamma's voorzien hierin. Andere gewone scholen geven vaak wel Engels, maar meestal van een ander niveau en kwaliteit die de kinderen in het buitenland gewend zijn. Hier kun je meer informatie lezen over basisscholen die in 2012 gestart zijn met tweetalige programma's. 
 
Andere mogelijkheden zijn, waarbij meerdere opties te combineren zijn:
  • iedere ouder spreekt zijn eigen moedertaal met je kind(eren), als jullie beiden andere moedertaal hebben
  • een oppas, au-pair of hulp in de gewenste taal aannemen
  • films in de gewenste taal (blijven) kijken
  • lezen in de gewenste taal
  • online spellen spelen in de gewenste taal
  • je kind(eren) (online) les laten volgen in de gewenste taal
  • je voortgezet onderwijs selecteren op meertaligheid
 
Bij meertaligheid is het onderhouden en de regelmaat van belang.
 
Verschillende onderwijssystemen
 
Als je kiest voor een Nederlandse basisschool heb je bovendien keuze uit verschillende onderwijssystemen. Deze zijn belangrijk om goed onder de loep te nemen, om te kunnen aansluiten bij wat het beste bij jouw kind past. Sommige onderwijssystemen sluiten bijvoorbeeld beter aan bij internationale programma’s dan anderen. Basisscholen in Nederland onderscheiden zich door het type onderwijsmethode dat zij hanteren, maar ook door de geloofs- en/of levensovertuiging waar zij zich op baseren. Verder kent Nederland nog het Speciaal onderwijs en de Brede School.
 
Verschillende onderwijsmethoden
  • Jenaplan
  • Vrijescholen
  • Freinet
  • Ontwikkelingsgericht Onderwijs
  • Dalton
  • Montessori
Verschillende levensbeschouwingen
  • Openbaar onderwijs
  • Confessioneel bijzonder onderwijs
  • Algemeen bijzonder onderwijs
Speciaal onderwijs: Sommige kinderen kunnen niet naar een gewone basisschool, omdat ze extra aandacht of zorg nodig hebben. Ze kunnen moeilijk leren, hebben een handicap of gedragsproblemen. Voor hen zijn er scholen voor speciaal onderwijs
 
Brede Scholen combineren onderwijs met opvang, zorg, welzijn, sport en cultuur. Hierdoor krijgen kinderen meer kansen om hun talenten te ontwikkelen. De activiteiten die een brede school aanbiedt zijn bijvoorbeeld extra taallessen en opvoedingsondersteuning op school.
 
Het lastige blijft dat iedere school op een geheel eigen wijze invulling kan geven aan deze verschillende methoden of beschouwingen. Hoe kun je dan toch goed op afstand kiezen?
 
We zijn vrij tot op het moment dat we kiezen, van dan af controleert de keuze de kiezer.
Aleister Crowly 1875-1947
 

Enkele tips om op afstand een basisschool te kiezen

 
1. Praat met de school.
Maak een telefonische of videoafspraak met tenminste  een van de volgende mensen: een zorgcoördinator/intern begeleider, het unit-hoofd van de unit waar je kind zou komen, een leerkracht en/of de persoon die nieuwe leerlingen rondleidt en aanneemt.
 
2. Stel ze kritische vragen waardoor je echt meer komt te weten over de school. 
Bijvoorbeeld:
  • als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: op welke wijze geven jullie invulling aan jullie onderwijsmethode en hoe bevalt dit?
  • als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: wanneer heeft de laatste verandering in dit systeem plaatsgevonden en welke was dat (en waarom)?
  • welke lesmethoden/boeken gebruiken jullie (en eventueel welke uitgave) en waarom deze?
  • zijn er verschillende ruimten voor sport, creativiteit en muziek? Welk materiaal gebruiken jullie?
  • welke ICT-middelen heeft school en (belangrijker nog) hoe zetten ze deze in?
  • hoe was uw laatste beoordeling door de inspectie? Wat vindt u het belangrijkste punt uit dit rapport?
  • wat voor soort leerling voelt zich thuis op uw school?
  • zou u deze school aan uw nicht, neef aanbevelen en waarom wel/niet?
Uiteraard hoef je niet exact deze vragen te stellen, maar het zijn voorbeelden over hoe je net wat andere informatie kunt krijgen dan de standaardinformatie van websites en open dagen. Bovendien ben je vaak niet in de gelegenheid om zaken live te ervaren en moet je het hebben van dit soort gesprekken. Wees creatief en bereid het gesprek goed voor alsof je een interview afneemt. Neem geen genoegen met korte antwoorden als dat je nieuwsgierigheid niet bevredigd. Vraag door waar nodig.
 
3. Zorg voor informatie uit een ‘roddelcircuit’
Het mooiste is als je de scholen zelf kunt ‘besnuffelen’ en ‘aanvoelen’, maar als je niet in de gelegenheid bent kun je op zoek gaan naar mensen die dat wel zijn: 
  • Familieleden of vrienden willen misschien best een keer voor jou gaan kijken, op het schoolplein de gesprekken aanhoren en/of ouders bevragen die kinderen op de scholen hebben.
  • Mensen in de vele Facebookgroepen waar je lid van kunt worden. Enkele zoektermen op Facebook zijn: Durf te vragen @stads- of regionaam; Expats in @stadsnaam; Live in @stadsnaam, etc. 
  • Als je de school spreekt, kun je vragen wie je e.v. van de ouder mag benaderen met oudervragen. Misschien een ouderraad of andere ‘spokesman/woman’ van school.
Heb je vragen of wil je over een onderwerp specifiek meer weten, laat het me weten.
Advies van Dutch for Children and more… is altijd persoonlijk.
Uitgaand van jullie vragen en wensen, kennis van het leren van jullie kind
en gericht op de op jullie kind aansluitende mogelijkheden in Nederland in de regio waar jullie (willen) gaan wonen.
 

Bruikbare websites

2. Hoe kies ik een goede middelbare school?

Keer je na een verblijf in het buitenland met je gezin terug naar Nederland? En heb je kinderen die naar de middelbare school gaan? Dan is deze informatie zeer behulpzaam bij jullie keuze van de voor haar of hem juiste school.
 
Nederlands of internationaal onderwijs
 
Kies je voor Nederlandstalig onderwijs of kies je voor doorgaan met het internationale curriculum in de buitenlandse taal?
 
Nederlandse ouders die kiezen om hun kind te laten instromen in het Nederlandse onderwijs, willen dat hun kind integreert in de Nederlandse gemeenschap. Niet alleen op school, maar ook bij het sporten, andere hobby’s en in de buurt waar je woont.
 
Ouders die twijfelen of het Nederlandse onderwijs nog wel een optie is, denken dat hun kind beter af is met een internationale keuze omdat hij helemaal gewend geraakt is aan het internationale onderwijs en de internationale cultuur en hier ook langer deel vanuit maakt dan van het Nederlandse onderwijs. 
 
Hulpvragen bij deze keuze tussen Nederlands en internationaal onderwijs:
  • Gaan de kinderen definitief terug naar Nederland?
  • Is integratie met de Nederlandse gemeenschap het doel of blijven de kinderen onderdeel van een inter­nationale gemeenschap en/of school?
  • Wat is het niveau van het Nederlands? Wordt er thuis Nederlands gesproken? En is er Nederlandse les?
  • Is het moment van overstap gunstig of ongunstig? En hoe zwaar weeg ik dit mee?
  • Is het e.v. geplande vervolg of studie in het Nederlands of Engels?
  • Sluit het voortgezet onderwijs aan op het Nederlandse examensysteem en/of IB?
  • Heeft mijn kind een onderwijsachterstand?
  • Heeft mijn kind een leerprobleem?
  • Volgt mijn kind nu privéonderwijs in kleine klassen?
  • Zijn er familieomstandigheden of andere redenen om voor een beschermde omgeving te kiezen?
  • Wat kan ik financieel betalen?
Verschillende mogelijkheden in Nederland voor middelbaar onderwijs
  • Nederlandse middelbare scholen (door de overheid bekostigd)
  • Nederlandse particuliere middelbare scholen
  • Internationale privéscholen (meestal met een IB programma)
  • Internationaal georiënteerde scholen (hybride bekostigd door overheid en ouderbijdrage met meestal een IB programma)
Verschillende onderwijssystemen
 
Als je kiest voor een Nederlandse middelbare school heb je bovendien keuze uit verschillende onderwijssystemen. Deze zijn belangrijk om goed onder de loep te nemen, om te kunnen aansluiten bij wat het beste bij jouw kind past. Sommige onderwijssystemen sluiten bijvoorbeeld beter aan bij internationale programma’s dan anderen.
 
Scholen in Nederland onderscheiden zich door het type onderwijsmethode dat zij hanteren, maar ook door de geloofs- en/of levensovertuiging waar zij zich op baseren.
 
Binnen het voortgezet onderwijs zijn er drie soorten scholen:
  • Voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo) inclusief praktijkonderwijs;
  • Hoger algemeen voortgezet onderwijs (havo);
  • Voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (vwo).
Openbare scholen werken niet vanuit een bepaalde godsdienst of levensovertuiging. Iedereen kan op deze school terecht. Op een openbare school kan wel godsdienstonderwijs of levensbeschouwelijk onderwijs worden gevolgd
 
Bijzondere scholen gaan uit van een bepaalde levensovertuiging, zoals rooms-katholieke, protestants-christelijke en islamitische scholen. Voor lichamelijk gehandicapte, slechthorende, slechtziende of langdurig zieke leerlingen is er speciaal onderwijs. Daarnaast zijn er speciale scholen voor jongeren die aan topsport doen.
 
Verschillende onderwijsmethoden die het basisonderwijs kent, bestaan minder in het vo. De meest voorkomende zijn het Dalton- en het Montessori-onderwijs.
 
NB: Laat het schoolklimaat zwaar meewegen in je keuze! Er breekt straks een turbulente periode aan met de verhuizing en dan ook nog de beginnende of al ontwikkelde puberteit. Onderschat deze fase niet. 
 
Maar hoe kom je erachter, nota bene op afstand, wat in dit opzicht de ideale school is voor je zoon of dochter? Hoe kun je goed op afstand kiezen?


Enkele tips om een goede middelbare school te kunnen kiezen op afstand

 
1. Praten
 
Ga als het kan zelf naar een open dag en praat met de leraren. Zo niet een goede vertegenwoordiger van jullie gezin. Hoe betrokken en enthousiast zijn de leerkrachten? Probeer erachter te komen wat ze niet willen laten zien op de open dag. Ga ook in gesprek met leerlingen, meestal zijn ze eerlijk genoeg om te vertellen wat zij de plus- en minpunten van hun school vinden. Je kunt ook contact zoeken met ouders die al een kind hebben op de school van je voorkeur. Van hun ervaringen steek je vaak meer op dan van een mooie folder.
Check de website van de school: wat zijn de toelatingseisen, hoe ziet de schoolorganisatie eruit, in hoeverre kan de school indien nodig extra begeleiding bieden voor specifieke leerproblemen en met welke onderwijsmethode wordt er gewerkt?
Check het aanbod van school. Past het totale lesaanbod van een school bij de belangstelling van je kind?
Check extra’s van tevoren. Bijna elke school heeft iets extra’s, zoals bèta-klassen, tweetalig onderwijs, vwo met Latijn, of ’exotische’ keuzevakken als Chinees en filosofie. Ook kunnen er culturele of sportieve extra’s zijn.
Praat met de school. Maak een telefonische of videoafspraak met tenminste  een van de volgende mensen: een zorgcoördinator/intern begeleider, het unit-hoofd van de unit waar je kind zou komen, een leerkracht en/of de persoon die nieuwe leerlingen rondleidt en aanneemt. 

2. Stel kritische vragen waardoor je echt meer komt te weten over de school. Bijvoorbeeld:
  • als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: op welke wijze geven jullie invulling aan deze onderwijsmethode en hoe bevalt dit?
  • als je voor vernieuwingsonderwijs kiest: wanneer heeft de laatste verandering in dit systeem plaatsgevonden en welke was dat (en waarom)?
  • welke lesmethoden/boeken gebruiken jullie (en eventueel welke uitgave) en waarom deze?
  • zijn er ruimten voor sport, creativiteit en muziek? Welk materiaal gebruiken jullie?
  • welke ICT-middelen heeft school en (belangrijker nog) hoe zetten ze deze in?
  • hoe was uw laatste beoordeling door de inspectie? Wat vindt u het belangrijkste punt uit dit rapport?
  • wat voor soort leerling voelt zich thuis op uw school?
  • zou u deze school aan uw nicht, neef aanbevelen en waarom wel/niet?
  • hoe zou u de sfeer op school omschrijven met een kleur?
Uiteraard zijn dit slechts voorbeelden over hoe je net wat andere informatie kunt krijgen dan de standaardinformatie van websites en open dagen. Bovendien ben je vaak niet in de gelegenheid om zaken live te ervaren en moet je het hebben van dit soort gesprekken. Wees creatief en bereid het gesprek goed voor alsof je een interview afneemt. Neem geen genoegen met korte antwoorden als dat je nieuwsgierigheid niet bevredigd. Vraag door waar nodig.
 
Vooral kritiek moet je kritisch behandelen.
Gaston Burssens 1896-1965
 
3. Zorg voor informatie rond school
 
Het mooiste is als je de scholen zelf kunt bekijken en ‘aanvoelen’, maar als je niet in de gelegenheid bent kun je op zoek gaan naar mensen die dat wel zijn:
  • Familieleden of vrienden willen misschien best een keer voor jou gaan kijken, rond en in school de gesprekken aanhoren en/of ouders bevragen die kinderen op de scholen hebben. 
  • Mensen in de vele Facebookgroepen waar je lid van kunt worden. Enkele zoektermen op Facebook zijn: expats in-de naam van de stad of regio-, live in -de naam van de stad of regio-, durftevragen.
  • Als je de school spreekt, kun je vragen wie je e.v. van de ouder mag benaderen met oudervragen. Misschien een ouderraad of andere ‘spokesman/woman’ van school.
  • Check (Social) media over deze school.
4. Check de sfeer.

Zelf of via anderen. Hoe is de sfeer? Dit is bepalend voor of je kind zich uiteindelijk wel of niet op zijn gemak voelt.
 
 
Heb je vragen of wil je over één bepaald onderwerp specifiek meer weten, laat het me weten.
Advies van Dutch for Children and more… is altijd persoonlijk.
Uitgaand van jullie vragen en wensen, kennis van het leren van jullie kind en
gericht op de op jullie kind aansluitende mogelijkheden in Nederland in de regio waar jullie (willen) gaan wonen.
 

Bruikbare websites

3. Hoe maakt mijn kind de juiste keuze? 

Keer je na een verblijf in het buitenland met je gezin terug naar Nederland? En heb je kinderen die op een lastig keerpunt en/of voor een belangrijke keuze staan? 
 
De eerste twee hoofdstukken gingen over het kiezen van een goede basis- en middelbare school. Deze blog is een aanvulling hierop en gaat over het teruggaan op het moment dat je kind net naar de middelbare school gaat, of voor een profielkeuze of studiekeuze staat. Dit kunnen extra lastige momenten zijn bovenop de gewone terugkeerstress.
 
Met dank aan mede auteur Jacqueline Naaborg van Papallona Coaching geeft dit hoofdstuk informatie over deze keuzes en wat hier allemaal bij komt kijken. Zij geeft inzicht vanuit haar professie waar je allemaal aan kunt denken om je kind zo goed mogelijk te begeleiden bij deze keuze(n).
 

Keuze eind groep 8 van de basisschool

In groep 8 van de basisschool krijgen kinderen advies over de middelbare school. Aan het einde van deze groep wordt duidelijk in welk niveau je kind kan doorstromen: vmbo (voorheen mavo), havo of vwo.
 
Het vmbo staat voor voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs en duurt 4 jaar. Leerlingen worden voorbereid op een mbo-opleiding. Soms is het mogelijk om na het vmbo door te stromen naar de havo. 
 
De havo staat voor hoger algemeen voortgezet onderwijs en duurt 5 jaar. Met een havodiploma kan je kind kiezen voor een opleiding in het hoger beroepsonderwijs (hbo). Ook kan hij eerst nog doorstromen naar het vwo (+ 2 jaar).
 
Het vwo duurt 6 jaar is het voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (wo) en maakt het mogelijk om te studeren aan een universiteit.
 
Het is belangrijk dat je kind instroomt in het juiste niveau. Een kind dat op de tenen moet lopen of niet voldoende wordt uitgedaagd, kan niet zichzelf zijn en zal zich op zijn minst onprettig voelen.
 
Nu kun je uiteraard nog van niveau wisselen als blijkt dat het niet de goede keuze was. Maar in dit geval is het prettiger om in éénmaal de goede keuze te maken, omdat er op andere vlakken zoals woonplek, land, vrienden etc. al veel is veranderd en gewisseld.
 
De vo-gids heeft een handig stappenplan waarin je kind aan de hand van een aantal vragen uit rubrieken op weg wordt genomen in het keuzeproces:
  • stap 1 Wat zijn jouw sterke punten?
  • stap 2 Welke school past bij jou?
  • stap 3 Hoe leer je het beste?
  • stap 4 Wat voor extra’s bieden scholen je?
  • stap 5 Ben je klaar voor de brugkas?
  • stap 6 Erop af!

Keuze leerweg of profielkeuze

Eenmaal op de middelbare school, moeten leerlingen op een gegeven moment een leerweg of profielkeuze maken. Vmbo-leerlingen kiezen aan het eind van de tweede klas een leerweg. Havo- en vwo-leerlingen maken in de derde klas een profielkeuze. De periode voor deze keuze wordt onderbouw genoemd. In de onderbouw zijn er verplichte vakken. Als de leerlingen gekozen hebben, zitten ze in de bovenbouw. Ook in de bovenbouw krijgen de leerlingen nog enkele verplichte vakken, naast hun gekozen leerweg/ profiel. Dit zijn Nederlands, Engels en Maatschappijleer.
 
Keuze leerweg vmbo
 
Op het vmbo kunnen leerlingen kiezen voor vier leerwegen:
  • de theoretische leerweg (met name algemeen vormende vakken)
  • de gemengde leerweg (mix van theoretisch en beroepsgericht)
  • kaderberoepsgerichte leerweg en
  • de basisberoepsgerichte leerweg.
Dit zijn routes die een bepaald niveau en een bepaald programma bieden: van heel praktisch tot vooral theoretisch. Aan het einde van het tweede leerjaar maken leerlingen een keuze voor een leerweg. Soms kan die keuze, bijvoorbeeld tussen twee leerwegen, nog tot vlak voor het examen uitgesteld worden.
 
Basisberoepsgerichte leerweg (vmbo basis)
 
De basisberoepsgerichte leerweg (vmbo basis of vmbo BB) bereidt leerlingen voor op de basisberoepsopleidingen (niveau 2) van het mbo. Binnen de basisberoepsgerichte leerweg kennen we het leerwerktraject. Dit is een aangepaste leerwijze met veel ruimte voor stage of werk. Met het leerwerktraject kunnen leerlingen een mbo-opleiding op niveau 2 volgen, zolang deze in het verlengde ligt van de vmbo-leerweg. Is dat niet het geval, dan kan het mbo extra eisen stellen voor de toelating
 
Kaderberoepsgerichte leerweg (vmbo kader)
 
De kaderberoepsgerichte leerweg (vmbo kader of vmbo KB) richt zich op de praktijk. Deze leerweg bereidt leerlingen voor op de vak- en middenkaderopleidingen niveau 3 en 4 van het mbo.
 
Gemengde leerweg (vmbo GL)
 
De gemengde leerweg (vmbo-gl of vmbo GL) ligt qua niveau dicht bij de theoretische leerweg. Deze leerweg bereidt leerlingen voor op de vak- en middenkaderopleidingen op niveau 3 of 4 van het mbo. Met een diploma van de gemengde leerweg kunnen leerlingen ook naar het havo.
 
Thretische leerweg (vmbo TL)
 
De theoretische leerweg (vmbo-tl of vmbo TL) is het beste te vergelijken met de oude mavo. Met een diploma van de theoretische leerweg kunnen leerlingen op het mbo vakopleidingen op niveau 3 volgen of middenkaderopleidingen op niveau 4. Een diploma van de theoretische leerweg geeft ook toegang tot de havo. vmbo TL kent vier profielen met een vakkenpakket dat voor een groot deel vaststaat.
 
Veel scholen bieden varianten op de TL en GL, zoals de GL+ of TL+. Daarmee wordt vaak de TL met een beroepsgericht vak bedoeld. Of de GL met een extra AVO-vak. Vlak voor of na het examen wordt bepaald of de leerling een diploma GL of TL krijgt.


Keuze leerweg havo en vwo

Voor havo en vwo zijn er 4 profielen waaruit gekozen kan worden: 
  • Economie & Maatschappij: wiskunde A, economie, geschiedenis
  • Cultuur & Maatschappij: geschiedenis, moderne vreemde taal (havo), wiskunde C (vwo)
  • Natuur & Techniek: wiskunde B, natuurkunde, scheikunde
  • Natuur & Gezondheid: wiskunde A, biologie, scheikunde
Economie & Maatschappij. Economie en Maatschappij is net als Cultuur en Maatschappij een breed profiel. Waar over het algemeen bij C&M meer nadruk ligt op cultuur en talen is hier meer aandacht voor economische vakken.
 
Cultuur & Maatschappij. Dit brede profiel is gericht op talen, culturen, communicatie, muziek, kunst en maatschappelijke onderwerpen als rechten, politiek, onderwijs, filosofie, geschiedenis of hulpverlening.
 
Natuur & Techniek. Het profiel Natuur en Techniek heeft de meeste exacte vakken. Dit profiel bereidt niet alleen voor op een technische richting, je kunt ook opleidingen doen op het gebied van bijvoorbeeld natuur-, aard- en milieuwetenschappen, informatica, gezondheidszorg of technische communicatie.
 
Natuur & Gezondheid. Natuur en Gezondheid is gericht op medische en biologische richtingen. Je kunt met dit profiel ook de meer technische en natuurwetenschappelijke kant op door bepaalde vakken (wiskunde B en/of natuurkunde) te kiezen.
 
Het gekozen profiel vormt de basis van je latere vervolgstudie. Een belangrijke keuze om te maken, maar dat kan ook best lastig zijn. Gelukkig kennen de profielen wel meerdere mogelijkheden. Op internet kun je per profielkeuze uitleg vinden en kijken of dat bij jouw kind past.


Studiekeuze: mbo, hbo of wo

Je zoon of dochter heeft de middelbare school in het buitenland succesvol afgerond en staat voor de keuze om verder te studeren. In het buitenland is het schoolsysteem anders dan in Nederland. Het schoolsysteem van Nederland is uniek en moeilijk te vergelijken met de schoolsystemen in het buitenland. Dit is zeker het geval op de middelbare school, waar je te maken hebt met niveaus, profielen en verschillende eindexamens. Het is dus belangrijk dat de ouders van het kind en uiteraard het kind zelf goed ingelicht zijn welk niveau jouw kind in het buitenland heeft gedaan en waar hij naar kan doorstromen.
 
Het vergelijken van opleidingsniveaus tussen landen is zoals de media het noemt 'een verraderlijk moerras'. Om allen hier het Amerikaanse onderwijssysteem eruit te lichten omdat deze enorm verschilt van het Nederlandse, zowel qua indeling als vanwege de benamingen. Zelfs het woord university staat niet gelijk aan wat wij universiteit noemen.
 
Er wordt, op het hoogste onderwijsniveau in de VS, een onderscheid gemaakt tussen universities en colleges. Beide varianten kunnen vergelijkbaar zijn met de Nederlandse universiteit, met het verschil dat je op een college doorgaans maximaal een bachelordiploma kunt halen, en geen master. Maar let wel: dit geldt niet overal.
 
Er zijn talloze soorten colleges: privaat, door de staat gefinancierd of lokaal. Onderling allemaal verschillend qua invulling en opzet.
 
En dan zijn er nog onderwijsinstituten als community college of junior college, die beroepsgerichte technische opleidingen aanbieden. Op de meeste daarvan kan je alleen een associate degree, een opleiding van twee jaar en een niveau onder de bachelor degree. Met sommige associate degrees kun je doorstromen naar een bachelor, bij andere niet. Maar ook hier zijn uitzonderingen: zo bestaan er ook community colleges die volledige bachelorprogramma’s aanbieden. En er zijn ook instituten die zichzelf university noemen, maar die geen hogere opleiding dan een tweejarige associate degree hebben.
 
Over de kwaliteit van de diploma’s zegt dit alles helaas niets. Een indeling als hbo en wo is er niet. Op de beste colleges is het niveau bijvoorbeeld hoger dan op de slechtst aangeschreven universities. Aan de andere kant is een bachelor aan een gemiddeld college weer op geen enkel punt gelijk te scharen aan een bachelor van een prestigieuze universiteit als Harvard.
 
Samengevat zijn er zijn ongeveer 4.000 onderwijsinstellingen in de VS die enorm van elkaar kunnen verschillen in kwaliteit en niveau. Dat zegt ook het onderwijsinstituut Nuffic, dat vergelijkend onderzoek doet naar de waardering van internationale diploma’s. Je kunt voor een diplomawaardering ook terecht bij ditzelfde instituut. 
 
Over de verschillende internationale, lokale en Nederlandse schoolsystemen is geringe informatie te vinden. ook hier vind je vaak verslagen over de verschillen in niveaus en prestaties. Lees voor meer informatie ook eens op de website van Wijleren.
 
Afhankelijk van het niveau (vmbo, havo, vwo) kan gekozen worden voor het middelbaar beroepsonderwijs (mbo), hoger beroepsonderwijs (hbo) of wetenschappelijk onderwijs (wo). 


Hoe maak je de juiste keuze na de middelbare school?

Zelfkennis is een belangrijk uitgangspunt en het begin van persoonlijk succes. Als je kind zichzelf goed kent, weet hij beter wat hij wil en kan. Dan maak je gemakkelijker een passende profielkeuze of vervolgstudiekeuze. Je kunt met elkaar in gesprek gaan over gedragseigenschappen, leukste en saaiste vakken op school en het waarom? Sommige kinderen praten al op jonge leeftijd over wat ze later willen worden. Vragen die je kunt stellen zijn:
  • Hoe was dat bij jou en hoe liggen die interesses nu?
  • Welke studies en beroepen lijken leuk en interessant en waarom?
  • Wat koos je kind vroeger? 
Terug naar Nederland Kun je de bomen door het bos nog zien?
 

Terug naar Nederland

Als je teruggaat naar Nederland op het moment dat je zoon of dochter gaat studeren, dan is een tijdige aanpak gewenst. Vanuit het buitenland vraagt dit soms om een creatievere aanpak aangezien je minder gemakkelijk de open dagen kunt bezoeken. Een studie kiezen, is een keuzeproces waar je goed en voldoende de tijd voor moet nemen. De basis voor de toekomst wordt immers gelegd.
 
Bovenstaande vragen kunnen weer de revue passeren. Daarnaast gaat je kind zich verdiepen in de vervolgopleidingen. Er zijn zoveel soorten opleidingen op mbo, hbo en universitair niveau, dat je wellicht door de bomen het bos niet meer ziet. Dat maakt dat deze keuze nog lastiger is dan een profielkeuze.
 
Een passende studiekeuze scheelt in de toekomst tijd, energie én geld. Om inzicht in de opleidingen te krijgen, kun je uiteraard hetnternet afstruinen en de websites van de verschillende scholen of universiteiten bekijken. Een goed beeld van opleidingen en beroepen kun je krijgen op de website van Carierretijger en een onafhankelijke partij die de kwaliteit van de opleidingen beoordeelt en vergelijkt is de keuzegids. Hier kun je een abonnement op nemen en kost maximaal 27 euro per gids. Je kunt kiezen uit de gidsen voor het mbo, hbo, wo en masters.
 
Inschrijving voor opleidingen
 
Het beste moment om je te verdiepen in de opleidingen is vanaf het einde van de 4e klas of begin 5e klas van de middelbare school. Er zijn opleidingen waarvoor je moet worden ingeloot en daarvoor moet je al half januari ingeschreven zijn. Voor de overige opleidingen is de deadline 1 mei. Open dagen zijn er tijdens verschillende perioden in het jaar. Dit begint al in november. Het is fijn om hier gericht naar toe te gaan, zeker als je vanuit het buitenland komt. Je bent dan meestal niet voor een onbeperkte tijd in de gelegenheid scholen te bezoeken.
 
Scholieren hebben over het algemeen geen goed beeld over de studiemogelijkheden, ook niet als ze in Nederland de middelbare school hebben afgerond. Dit kan dus helemaal lastig zijn als je elders woont.
 
Studiekeuzebegeleiding
 
De studiekeuzebegeleiding verschilt enorm per middelbare school. Mijn advies is om bij de huidige middelbare school van je kind te informeren, wat zij ondernemen om je kind te helpen oriënteren op de verschillende opleidingen. Hiernaast kun je uiteraard ook zelf op onderzoek uitgaan en/ of een studiekeuzebegeleider of -adviseur inschakelen. 
 
Het voordeel van een derde persoon inschakelen is dat er dan iemand met een frisse, brede en onbevooroordeelde blik meekijkt. Er zijn begeleiders die gebruik maken van één of meerdere assessments. Dit kan helpen bij het vinden van een passende opleiding en het beroep dat daarmee mogelijk is. 
 
Let erop dat een goed assessment een gevalideerd en geregistreerd instrument is. Gevalideerd wil zeggen dat de uitkomst laat zien wie je bent en niet wie je wilt zijn (het is dus zichtbaar als er sociaal wenselijk is geantwoord).  Er worden allerlei gratis studiekeuzetesten en beroepskeuzetesten aangeboden op internet. Dit kan een eerste indruk geven, maar de uitkomst is vrij algemeen en er wordt geen link gemaakt met de eigenschappen van de persoon.
 
De Student Profiel Analyse
 
Een voorbeeld van een assessment-tool dat je kunt inzetten is de online vragenlijst voor de Student Profiel Analyse (SPA) en is gebaseerd op de DISC (staat voor: dominantie, invloed, stabiliteit en conformiteit). Dit gaat over de verschillende gedragsstijlen van mensen. Met deze SPA, een persoonlijke gedragsanalyse krijgt je kind onder andere inzicht in zijn talenten, eigenschappen, motivatoren en passende taken of werkgebieden. 
 
Het mooie van dit instrument is dat de link wordt gelegd met alle opleidingen in Nederland op mbo, hbo en wo niveau. Dus je krijgt met één druk op de knop een overzicht van de opleidingen die passen bij het persoonlijke profiel van je kind. Dat een studie past, wil niet zeggen dat hij dit ook ambieert. Dat wordt ook meegenomen in de gesprekken en de bedoeling is dat er een top 3 wordt gemaakt waaruit de student in spe uiteindelijk kan kiezen. 
 
Het is erg belangrijk dat er na een dergelijk onderzoek één of meerdere gesprekken plaatsvinden. Uitleg en toelichting op de uitkomsten is van belang zodat de informatie op een juiste manier wordt geïnterpreteerd en onduidelijkheden kunnen worden weggenomen.
 
Ook bij het maken van een keuze in middelbaar of hoger onderwijs geldt dat het gevoel bij een school belangrijk is. Dus als het even kan, adviseer ik je om samen met je kind de scholen te bezoeken en hem zich te laten inleven in het feit hoe het zou zijn om op die school de komende jaren rond te lopen.
 
Heb je vragen over de SPA en de studiekeuzebegeleiding neem dan contact op met coach Jacqueline Naaborg van Papallona Coaching & Advies. Heb je andere vragen of wil je over een ander onderwerp specifiek meer weten, laat het me weten. Advies van Dutch for Children and more… is altijd persoonlijk. Uitgaand van jullie vragen en wensen, kennis van het leren van jullie kind en gericht op de op jullie kind aansluitende mogelijkheden in Nederland in de regio waar jullie (willen) gaan wonen.
 
Het geheim van creativiteit is weten hoe je bronnen te verbergen.
Albert Einstein 1879-1955
 
 

Bruikbare websites